Aan het begin van vorig jaar maakte The Fifth Alliance een nieuwe start en eind april van dit jaar kwam het nieuwe album Stenahoria uit. Nieuw bloed in de gelederen levert energie op voor de blackened sludge-brigade uit Breda en het optreden tijdens de tweede editie van South Of Heaven is bijzonder overtuigend. Een uitgebreide kennismaking met de herboren formatie is daarom op zijn plaats.

Na de release van het derde album The Depth Of The Darkness (2019) is er veel veranderd. Van die bezetting is alleen het gitaristenduo Niels Termote en Matthijs Keuvelaar nog over. Frontvrouw Silvia Berger is altijd het gezicht van de formatie geweest, maar haar stemgeluid op het debuut Unrevealed Secrets Of Ruin (2013) en de opvolger Death Poems (2015) maakt op mij weinig indruk. Haar vertrek biedt ook een mogelijkheid. Met bassist Puck Wildschut (ex-Sisters Of Suffocation), drummer Peter Scheffer (Soliton) en zangeres Natalya Thelen, alias Thalos Sacritas (ex-Yantras) is de bezetting weer volledig.

De ontwikkelingen van de afgelopen jaren hebben niet geresulteerd in een stijlbreuk. Stenahoria borduurt in grote lijnen voort op The Depth Of The Darkness. Op die plaat is meer ruimte voor cleane zang van Silvia. Overigens is haar stemgeluid op dat album aanzienlijk aangenamer dan op het eerdere werk. Natalya beheerst alle zangtechnieken, waaronder indrukwekkende grunts, maar ze heeft een ander bereik en de plaat is niet geschreven met haar zang in gedachten. Je zou kunnen stellen dat de zuivere zang in enkele passages minder goed uit de verf komt, zoals in het relatief ingetogen Battle Of Barnet, maar toch is het precies die imperfectie hier en daar die bijdraagt aan een extra emotionele lading.

Stenahoria is een Griekse term die in het dagelijks leven wordt toegepast om een emotionele toestand van verdriet, frustratie of hulpeloosheid te beschrijven, wat goed past bij het duistere en meeslepende karakter van de plaat. De muziek wisselt tussen kwetsbare, bijna etherische stukken en krachtige, verpletterende momenten. De uitstekende productie van Mendel bij de Leij (ex-Aborted) versterkt zowel de rauwe intensiteit als de onmiskenbare schoonheid.

De combinatie van melancholische doom, duistere post-metal en invloeden van sludge en black zorgt voor een beklemmende sfeer en wekt een gevoel van wanhoop op. De uitgesponnen tracks vervelen geen moment en worden bij elke luisterbeurt beter. Zo wordt The Fool On The Hill gekenmerkt door het moeiteloos overschakelen van zorgvuldig uitgewerkte gitaarmelodieën naar rauwe sludge met loodzware riffs. Het album is mysterieus, fascinerend en opmerkelijk zwaar. Het belangrijkste onderscheid met de vorige plaat is de emotionele lading, waarin intensiteit en kwetsbaarheid samenkomen. Op Stenahoria is dat aspect geloofwaardiger dan op de eerdere albums. Juist daarin is het veelzijdige stemgeluid van Natalya een aanwinst.

De opener Phoenix begint explosief, waarbij het krachtige stemgeluid van Natalya zeker een meerwaarde heeft. De titel van het nummer past goed bij de comeback. Benandanti schakelt op een mooie manier tussen zachtere momenten en brute passages en lijkt wel te zijn geschreven om het veelzijdige stemgeluid van Natalya te benadrukken. De rauwe kreten in de laatste fase gaan door merg en been. Dit nummer is meteen de absolute favoriet op de plaat, maar ook de massieve afsluiter Jakob is een huzarenstukje. De dreiging in de psychedelische tinten en de zorgwekkende pauze halverwege wijzen erop dat een uitbarsting van geweld onontkoombaar zal zijn. Het venijn verandert in pure waanzin wanneer de intensiteit hoog wordt, met hectisch tremolospel en blastbeats. Je ervaart de pijn, het verdriet en de wanhoop.

The Fifth Alliance beschouwt muzikale veelzijdigheid niet als doel op zichzelf. De muziek houdt voortdurend rekening met zowel kwetsbaarheid als dreiging. Elke wending is organisch en draait om het grotere geheel, waardoor het bijna niet opvalt dat er geen enkele solo op de plaat te horen is. Een solo wordt trouwens helemaal niet gemist. Stenahoria vereist echter wel de volledige aandacht en het geduld van de luisteraar. Het is geen makkelijk luistervoer.

Stenahoria is zeker een album dat bij elke luisterbeurt meer indruk maakt. Het is onmiskenbaar dat The Fifth Alliance er met deze plaat in geslaagd is om keer op keer de spanning langzaam op te bouwen naar een intense uitbarsting. Een aanrader voor degenen die geïnteresseerd zijn in duistere muziek die zo beklemmend is dat je bijna niet meer kunt ademhalen.

Tracklist:
1. Phoenix
2. Benandanti
3. The Fool On The Hill
4. Battle Of Barnet
5. Jakob