Wat is de reden om een band te starten? Aan een hobby willen beginnen? Frustraties afreageren? Een boodschap willen vertellen? De mogelijkheden zijn eindeloos. Wie zette je aan tot het spelen van metal? Dat zijn hoofdzakelijk grote bands uit de jaren tachtig wiens invloeden tot het heden doordreunen. Zij hebben hier op hun beurt ooit mee te maken gehad en besloten niet zomaar hun helden te kopiëren. Wie die helden zijn, is niet lastig te achterhalen, maar het betreffen artiesten wiens namen niet vaak meer genoemd worden. En dat terwijl ook zij ooit tot de rebelse jeugd behoorden en muziek maakten die de oren van hun ouders tergden.

Met de rubriek De Stenen Wortels van Heavy Metal duiken we in de veelal vergeten jaren zestig en zeventig. Tijden waarvan velen onder ons slechts The Beatles, The Rolling Stones, Led Zeppelin en Black Sabbath kunnen noemen. We werpen een licht op bekende én obscure platen die onze metalhelden ooit hebben bewogen om een instrument te bespelen of achter de microfoon te kruipen. Iedere maand kiezen we een album en laten we vervlogen tijden weer even herleven.

Er is inmiddels een lange lijst met bands die in aanmerking komt voor de Stenen Wortels. Geen enkele heeft voor zoveel hoofdbrekens gezorgd als het legendarische Pentagram. Onder leiding van Bobby Liebling werd in de jaren zeventig geruchtmakende status opgebouwd, maar dat resulteerde niet in een heus album. Dat kwam pas in 1985. Echter, met het heruitbrengen van First Daze Here en First Daze Here Too uit respectievelijk 2002 en 2006, waarop het bekendste werk uit de beginjaren van Pentagram verzameld is, leek het me beter om twee vliegen in een klap te slaan.

Zo wordt dus de eerste verzamel-cd besproken. Dit is niet onze manier van aanpakken, maar in het geval van Pentagram ontkom je er niet aan. Deze band geldt tegenwoordig als erg invloedrijk, al was het vanaf het begin al een echte undergroundband. Pentagram verspreidde daar naam en faam via demo’s en rehearsaltapes. De beginjaren waren roerig. Zelfs de bandnaam moest eraan geloven, want dit gezelschap opereerde ook onder namen Macabre, Virgin Death en Wicked Angel. Uiteindelijk werd toch weer voor Pentagram gekozen, omdat die naam het duistere van hun muziek het beste omschreef. Het satanistische imago is een onderdeel van hun succesformule, maar sinds enkele jaren is oprichter en frontman Bobby Liebling overtuigd christen.

Tot nu toe hebben we bands besproken die in hun begindagen tegen heavy metal aanschurkten, maar dat nooit echt werden, zoals Blue Öyster Cult, Magnum en Queen. Pentagram maakte die stap wel met bejubelde klassiekers als Pentagram, Day Of Reckoning en Be Forewarned als gevolg. Pentagram kun je met gemak een doomlegende noemen. Niet alleen is de muziek ijzersterk en revolutionair, maar de podiumpresentatie is minstens zo indrukwekkend. Zelfs vandaag de dag zijn de heren van Pentagram graag geziene gasten. Van de oorspronkelijke line up is alleen frontman Bobby Liebling nog over, al wordt Victor Griffin wel tot de veteranen gerekend. Dat Liebling zich nog onder de levenden bevindt, mag overigens een wonder genoemd worden, gezien zijn overmatige drugsgebruik.

Zoals gezegd was Pentagram in de jaren zeventig nog geen volbloed metalband. Er werd wel druk met metal geëxperimenteerd, maar (blues)rock was voor dit gezelschap minstens zo belangrijk. First Daze Here opent echter wel met een van de heftigste songs die Pentagram in de jaren zeventig te bieden had: Forever My Queen. Een doomklassieker waar de heren van Black Sabbath jaloers op zouden zijn. De riff is hard en bezwerend tegelijk. We noemen nu wel Black Sabbath, maar jarenlang was er een hardnekkig gerucht dat Kiss voor twee songs van Pentagram 20.000 dollar wilde betalen. Het zou onder andere gaan om Starlady, dat tot de beste songs hoort die Pentagram in die jaren schreef. Starlady neigt veel meer naar klassieke heavy metal en valt op door het tempo en in zekere zin de vrolijkheid ervan.

Pentagram varieerde veel in de begindagen, maar profileerde zich altijd als hardrock en later metal. In Last Days Here hoor je ook veel zware blues terug. De band doet hierin denken aan Motörhead (dat op hetzelfde moment nog zoekende was naar het eigen geluid). Alle ingrediënten zijn er om van Pentagram een topband te maken. Bobby Liebling is hierin de sterkste schakel. Zijn stem maakt hem speciaal, maar zijn podiumpresentatie en vermogen tot componeren zijn legendarisch. Omdat Pentagram nooit de underground ontworstelde, is de invloed in de jaren tachtig beperkt gebleven. Die eer gaat binnen de doom metal vooral naar Black Sabbath.

Dat gezegd hebbende, is Pentagram overigens groter dan ooit. Met of zonder Victor Griffin (liever met) is Pentagram een graag geziene gast op de podia. Talloze stoner- en retrorockbands zijn schatplichtig aan Pentagram. Een band als Witchcraft was oorspronkelijk opgezet om één nummer als tribute op te nemen, maar ging verder in de stijl die Magnus Pelander zo adoreert. Pentagram is vooral bekend vanwege Day Of Reckoning, Relentless en Be Forwarned. Fans van die albums zullen zichzelf niet in het diepe gooien wanneer ze luisteren naar First Daze Here en First Daze Here Too. Veel klassiekers werden veertig jaar geleden al geschreven voordat ze later een moderne versie kregen. Deze verzamelaars laten de songs horen zoals ze oorspronkelijk bedoeld waren. Het is een fantastisch document dat tot voor kort vrij slecht verkrijgbaar was. Een heruitgave van deze twee platen is dan ook volledig gerechtvaardigd. Een stukje metalhistorie ligt voor het oprapen!

First Daze Here
1. Forever My Queen
2. When The Screams Come
3. Walk In The Blue Light
4. Starlady
5. Lazylady
6. Review Your Choices
7. Hurricane
8. Livin' In A Ram's Head
9. Earth Flight
10. 20 Buck Spin
11. Be Forewarned
12. Last Days Here

First Daze Here Too
Disc 1:
1. Wheel Of Fortune
2. When The Screams Come
3. Under My Thumb [The Rolling Stones-cover]
4. Smokescreen
5. Teaser
6. Little Games [The Yardbirds-cover]
7. Much Too Young To Know

Disc 2:
1. Virgin Death
2. Yes I Do
3. Ask No More
4. Man
5. Be Forewarned
6. Catwalk
7. Die In Your Sleep
8. Frustration
9. Target
10. Everything's Turning To Night
11. Take Me Away
12. Nightmare Gown
13. Cartwheel
14. Cat & Mouse
15. Show 'Em How

Vorige Stenen Wortels:

• Magnum - Kingdom Of Madness
• Blue Öyster Cult - Secret Treaties
• Power Of Zeus - The Gospel According To Zeus
• Comus - First Utterance
• Motörhead - Overkill
• 13th Floor Elevators - The Psychedelic Sounds Of The 13th Floor Elevators
• Flower Travellin' Band - Satori
• Gun - Gun
• King Crimson - Red
• Queen - Sheer Heart Attack

[ Terug naar de Artikelen ]