Vorig jaar was het gezelschap al te zien tijdens festival Into The Grave te Leeuwarden, nu dus in het zuiden van het land. De show is zonder de aanwezigheid van medeoprichter Jon Oliva, die nog altijd herstellende is van medisch ongemak, maar zijn geest waart vanavond rond in de prachtige muziek die hij mede heeft geschreven. Zanger Zak Stevens, gitaristen Chris Caffery en Al Pitrelli, bassist Johnny Lee Middleton, drummer Jeff Plate en tourtoetsenisten Paulo Cuevas en Shawn McNair brengen een bijna volle 013 volledig in vervoering met deze muziek die inmiddels wel tijdloos mag worden genoemd. De jongste song is de openingstrack Morphine Child, waarmee de band zich aankondigt. Het nummer wordt na de inleidende tonen helaas niet uitgespeeld, maar die kleine domper is snel vergeten bij het inzetten van Dead Winter Dead, waarna de fanfavorieten Jesus Saves en Lights Out volgen.

Het geluid is perfect, de belichting uitstekend en alles wordt voorzien van levendige videobeelden. Het draait om de muziek, maar het oog wil ook wat. De beelden sluiten naadloos aan bij de theatrale songs. De stevige heavy metal vol progressieve invloeden en bombastische elementen gaat er op deze manier in als zoete koek. Het helpt dat de muzikanten werkelijk in topvorm verkeren. Het knappe gitaarwerk klinkt loepzuiver en hoewel de toetsen af en toe een beetje verloren lijken te gaan, klinken zij op de momenten dat het moet perfect door. Er valt weinig aan op te merken. En dan heb ik de prima zang van Stevens nog niet genoemd. Zijn zalvende stemgeluid is soms rauw en krachtig, dan weer lieflijk en zelfs zijn fluisteringen zijn goed hoorbaar. Het is fenomenaal en dan moet er nog zoveel moois komen.

Het eerste gedeelte van de set staat vooral in het teken van het materiaal vanaf Edge Of Thorns (1993), de eerste plaat waarop Stevens zijn opwachting maakte. Een schitterende uitvoering van This Is The Time wordt opgevolgd door enkele opzwependere tracks, waarna het epische Chance aan de beurt is. De song is tot in de puntjes verzorgd, waarbij onder meer de toetsenisten meezingen in het stukje met de spectaculaire samenzang. Geweldig! Later in de set wordt dit kunstje herhaald en overtroffen tijdens The Hourglass.

Na dat spektakel krijgt Stevens even rust en is het tijd voor een instrumentale interlude met Temptation Revelation (geïnspireerd door een prelude van Sergei Rachmaninoff) van de plaat Gutter Ballet. Het vormt de aftrap voor een aantal oudere tracks. Caffery toont zich een bekwaam zanger van het oudere materiaal wanneer hij de teksten van Warriors inzet, waarna Stevens terug het podium opkomt voor onder meer Sirens, het mooie Strange Wings en het weinig gehoorde Unusual.

De set geeft een mooi overzicht van de diverse periodes en ontwikkelingen van de groep die onder metalfans behoorlijk groot en bekend is, maar bij een breder publiek niet snel een belletje doet rinkelen. Daar hebben de aanwezigen lak aan, want de beresterke performance kan rekenen op flink wat enthousiasme in de vorm van applaus, meeklappen, meezingen en brullen van blijdschap. Daar zijn de gekunstelde aanmoedigingen en obligate complimenten van Stevens niet voor nodig.

Het slotakkoord wordt ingezet met het al genoemde The Hourglass, dat niet alleen op plaat een hoogtepunt vormt, maar dat live ook is. Valt dat nog te overtreffen? Het antwoord op die vraag laat niet lang op zich wachten. Zak Stevens kondigt een speciale boodschap van Jon Oliva aan, waarna we videobeelden voorgeschoteld krijgen van de meester achter een grote vleugel. In een relatief stille zaal zuigt het publiek de eerste noten van Believe op. De ingetogen, akoestische versie is wonderschoon. Kippenvel gegarandeerd, mede dankzij de vele meezingende aanwezigen. De emotionele lading neemt alleen maar toe wanneer de band opnieuw ten tonele verschijnt en de video begeleidt. De beelden zijn helemaal indrukwekkend wanneer we de in 1993 overleden medeoprichter, gitarist Criss Oliva zien en zijn gitaarsolo uit de speakers knalt. De combinatie van de beladen teksten, het meezingen van het publiek, de doorleefde zang van Jon Oliva en de kracht van de band op het podium maakt het tot een bijzonder ontroerend moment op deze toch al bijzondere avond.

Tijd voor bezinning is er echter niet, want de schreeuwen van de straat roepen in Gutter Ballet en dan volgt ook nog Edge Of Thorns, waarna het afscheid en het gebruikelijke spel rondom de toegift volgt. Dat kan niet anders dan Hall Of The Mountain King zijn. Het is de perfecte afsluiter voor een nagenoeg perfecte avond. Dat er nog vele tours mogen volgen. En wat zou ik graag een studioversie zien verschijnen van dit gerijpte Believe, zo tegen de tijd van de donkere dagen van het jaar. Savatage is terug, en hoe.

Setlist:
1. Morphine Child (Intro)
2. Dead Winter Dead
3. Jesus Saves
4. Lights Out
5. This Is The Time (1990)
6. Another Way
7. Taunting Cobras
8. Handful Of Rain
9. Chance
10. Temptation Revelation
11. Prelude To Madness
12. Warriors
13. Miles Away
14. Power Of the Night
15. Sirens
16. Strange Wings
17. Tonight He Grins Again
18. Unusual
19. The Hourglass
20. Believe
21. Gutter Ballet
22. Edge Of Thorns

Toegift
23. Hall Of The Mountain King