2025 is een relatief rustig jaar voor progressief mastermind en dwangmatig componist Neal Morse. De zanger en multi-instrumentalist brengt alleen zijn soloalbum Never Been Down This Road uit, dat bestaat uit een collectie toegankelijke, maar tegelijkertijd vaak ontwapenende en in hun eenvoud toch ook ontroerende nummers, die het midden houden tussen pop, rock en wat lichte gospel. Toch is Morse op zijn best als hij samen optreedt met zijn kompanen Mike Portnoy, Randy George, Bill Hubauer en Eric Gilette. Onder de naam The Neal Morse Band heeft deze groep een aantal meesterwerken afgeleverd, waaronder de frisse, dynamische en sprankelende conceptalbums The Similitude Of A Dream (2016) en The Great Adventure (2019).
Met het fonkelnieuwe L.I.F.T. krijgen de liefhebbers van die formidabele bezetting al in het begin van 2026 een muzikaal feestmaal voorgeschoteld, want op deze nieuweling zijn al deze rasmusici te horen. Het is vooral bijzonder dat Mike Portnoy tijd heeft gevonden in zijn uitputtende tourschema met Dream Theater om gezamenlijk aan het album te werken. Tegelijkertijd zegt dit veel over het plezier dat de mannen hebben in het samen componeren van nieuwe muziek. Want wat moet het een genot zijn om – omringd door vakmensen – ideeën heen en weer te vuren, elkaars creativiteit verder aan te wakkeren en de ander naar grotere hoogten te stuwen!
L.I.F.T. is dan ook een album dat met hoorbaar veel plezier is gemaakt. We volgen de reis van een protagonist die – na zichzelf verloren te hebben – op zoek is naar een manier om opnieuw verbinding te maken met de wereld. De christelijke signatuur van Morse is duidelijk aanwezig, maar tegelijkertijd is het thema universeel genoeg om ook niet-gelovigen aan te kunnen spreken. De muzikale eenheid van het album wordt benadrukt door de manier waarop de tracks naadloos in elkaar overlopen. Naast nummers met een reguliere lengte kent het album ook enkele relatief korte tracks, die meer als instrumentale intermezzo’s dienen in opbouw naar het volgende ‘hoofdstuk’ in het verhaal. Door het soepele spel voelt het allemaal heel natuurlijk aan.
Het album begint vertrouwd. Openingstrack Beginning is een ouverture zoals we die al vaker hebben gehoord van Morse en consorten. Het is een zeer soepel gespeelde rondleiding langs enkele muzikale thema’s van het album en weet door zijn fraaie harmonieën en natuurlijke tempo- en maatwisselingen van begin tot eind te boeien. Verder is de diversiteit weer ongekend groot. Zo is het korte I Still Belong een rustige ballad met enkele subtiele effecten, die ondanks de korte lengte erg sfeervol is en zelfs wat unheimisch aanvoelt (een kant die we nog niet eerder van Morse hoorden). Hurt People begint juist ongekend stevig, om halverwege te switchen naar een spannende instrumentale passage vol flitsend gitaar- en toetsenwerk, die tot het eind aanhoudt en de luisteraar richting onvervalst prognirvana voert.
Ondanks al die instrumentale pracht en praal is het mooiste nummer eigenlijk zeer ingetogen. In de ontroerende ballad Shame About My Shame weet de band toch weer voor kippenvel te zorgen en een emotionele snaar te raken door het diep gevoelige refrein in combinatie met het prachtige stemgeluid van Morse, die in dit soort nummers altijd excelleert. De ingetogen, fijnbesnaarde gitaarsolo van Eric Gillette is de kers op de taart. Ook het direct hieropvolgende Reaching is een voltreffer. Na het gospel-achtige begin groeit het nummer door de stuwende ritmesectie uit tot een heerlijk energieke compositie vol optimistisme en elan.
Met ruim dertien nummers en een speelduur van zeventig minuten ligt het risico van verzadiging op de loer. Maar laat het maar aan Morse en zijn bandleden over om toe te werken naar een grootse finale. Op L.I.F.T. begint die finale eigenlijk al met het mooie, opzwepende Carry You Again. Met Fully Alive Part 2 volgt een zeer fraaie terugkeer naar enkele centrale muzikale thema’s van het begin, maar dan volledig opengebloeid en kracht bijgezet door de samenzang van Morse met Portnoy, Hubauer en Gilette. En uiteraard eindigt The Neal Morse Band met een epos – hoewel dat met elf minuten voor deze groep eigenlijk de naam niet mag hebben. Love All Along begint kalm, met warme pianoklanken en zanglijnen en grijpt op zeer doeltreffende wijze terug naar de thema’s van Shame About My Shame, maar dan in majeur gespeeld en met volle overtuiging gezongen. De cirkel is rond.
Bij ieder album van Morse zal de discussie weer opdoemen in hoeverre de muziek van de componist nog vernieuwend is. Bij L.I.F.T. zal dat niet anders zijn. Maar wie zijn oren opent, kan toch niet anders dan concluderen dat de muziek uitmuntend is. Het materiaal is muzikaal zonder overdreven technisch te worden, gevoelig zonder prekerig te worden en een overduidelijk product van liefde. Een mens kan zich weinig meer wensen, lijkt me zo.
Tracklist:
1. Beginning
2. Fully Alive
3. I Still Belong
4. Gravity's Grip
5. Hurt People
6. The Great Withdrawal
7. Contemplation
8. Shame About My Shame
9. Reaching
10. Carry You Again
11. Shattered Barricade
12. Fully Alive Part 2
13. Love All Along
