Tegelijkertijd wordt die dekselse Darken natuurlijk ook een dagje ouder. Ouder en milder. Een jaar of vijftien geleden boezemt de naam van Graveland nog angst in. Het gros van de liefhebbers walgt in de hoogtijdagen van het genre van zijn denkbeelden. Darken laat immers geen mogelijkheid onbenut om de grootsheid van de blanke mens te benadrukken. Tegenwoordig liggen de zaken anders. Net als oud-kameraden van Temnozor, Gontyna Kry, Nokturnal Mortum en Drudkh weet hij niet vaak genoeg te benadrukken dat Graveland nooit een zogenaamde nationaal socialistische blackmetalband is geweest. Dat is zelfs onmogelijk, meent Darken, want is het niet datzelfde nazisme dat Polen in de Tweede Wereldoorlog grotendeels in de as legt? Hoe dan ook, Rob Darken blijft weliswaar een trotse nationalist, maar pakt de zaken tegenwoordig lang niet zo expliciet aan. Hij treedt zelfs op en gezien het succes van die shows lijkt het me ook niet zo gek om de boodschap wat tactischer te verpakken.
Met 1050 Years Of Pagan Cult neemt de Poolse alleskunner echter een ongegeneerde duik in zijn eigen verleden. De cd bevat namelijk louter heropnames van oude krakers. Grotendeels nummers uit de tijd waarin Graveland de Poolse exponent is binnen de Europese blackmetal-explosie. In vijftig minuten jagen Darken en zijn kersverse band er negen klassiekers doorheen. Want ondanks alles wist en weet de krijsende en snarenplukkende toetsenist natuurlijk wel hoe je een ijzig blackmetalnummer in de steigers zet.
Heropnames kunnen een nummer verrijken of om zeep helpen. Graveland valt absoluut in de eerste categorie. Het talent voor sterke composities is er altijd geweest, maar het spel liet jaren terug meestal flink te wensen over. Platen als In The Glare Of Burning Churches (1993), The Celtic Winter en Carpathian Wolves (beide 1994) bevatten monsterlijk goede black metal, al moeten ze het echt niet hebben van strak spel. Met name de drums van toenmalig mede-strijder Capricornus waren af en toe om te janken zo slecht. Nieuweling Sigrunar weet gelukkig wel hoe hij zijn slagwerk moet gebruiken. Samen met gitarist Mścisław en Darken geeft hij een niet te versmaden draai aan asgrauwe heerlijkheden als At The Pagan Samhain Night en Born For War. Destijds al wat beter opgenomen songs als Thousand Swords en Thurisaz krijgen eveneens een extra boost door het sterke spel. Door de uitstekende productie valt bovendien eindelijk op hoe goed de riffs in elkaar steken. Ingewikkeld wordt het nergens, maar ze raken domweg de juiste snaar.
Op 1050 Years Of Pagan Cult prijken tracks uit de periode tot en met Following The Voice Blood. Precies het tijdperk waarin de black metal domineerde en de geest van Bathory minder rondwaarde. Het materiaal geeft ook de strot van Darken een welgemeende schop onder de kont, blijkt al gauw. Waar hij op de laatste echte plaat (heropnames niet meegerekend) Thunderbolts From The Gods futloos klinkt, lijkt de energie hier weer volledig terug. Er zit weer gif in die intens kwaadaardige strot. Ik hoop dan ook van harte dat de zanger die enorme dosis power mee weet te nemen op toekomstig plaatwerk.
Als compilatie van opnieuw opgenomen songs is dit album een volmaakt werkstuk. Van het sterke spel tot de prima productie, alles klopt. Aan elk detail is te merken dat Rob Darken een breder publiek wil aanspreken. Of hem dat na zoveel twijfelachtige statements direct gaat lukken, betwijfel ik ten zeerste, maar dit album is beslist een stap in de goede richting. Aan de muziek ligt het gewoon niet. Die is negen keer raak. Als die flauwe opsmuk en verkleedpartijen nou voortaan ook achterwege blijven, ligt er wellicht wel een tweede kans klaar.
Tracklist:
1. The Night Of Fullmoon
2. At The Pagan Samhain Night
3. Born For War
4. The Gates Of Kingdom Of Darkness
5. Hordes Of Empire
6. Thurisaz
7. For Pagan And Heretic's Blood
8. Thousand Swords
9. Black Metal War!
