Er zijn helaas niet al te veel zekerheden in het leven. Dat Insomnium echter keer op keer kwaliteitsalbums aflevert, is een garantie. Wat dat betreft kun je iedere nieuwe plaat blind aanschaffen. Hoewel het steeds lastiger wordt om niet in herhaling te vallen, bevat ook Anno 1696 weer vernieuwende elementen.

Allereerst zijn er gastvocalisten. Sakis Tolis van Rotting Christ geeft het mystieke, pakkende en stampende White Christ een extra Rotting Christ-tintje. Daarnaast is er voor het eerst een zangeres op een Insomnium-album te horen en dat is niemand minder dan Johanna Kurkela (Auri). Met haar etherische stem promoveert zij Godforsaken tot een van de uitschieters. Deze epische, bombastische track eindigt prachtig met harmonieuze vocalen in een dromerige passage à la Anathema en Alcest (Délivrance).

Ten tweede vanwege de wat minder polijste sound. Het gitaargeluid is net wat rauwer en dat past bij het conceptverhaal over heksenvervolgingen aan het einde van de zeventiende eeuw vanwege hongersnood als gevolg van mislukte oogsten. Een derde van de bevolking van Finland overleed. De bassende zanger Niilo Sevänen put tevens inspiratie uit Sudenmorsian van Aino Kallas, een verhaal over weerwolven. Van het wat natuurlijkere gitaargeluid profiteert Starless Paths. Het algehele geluid is wat grauwer en atmosferischer.

Verder is er niet heel veel veranderd. Het gitaarspel is zoals altijd de smaakmaker. Gitarist Markus Vanhala heeft dit keer een nog dikkere vinger in de componistenpap. Dat betekent dat het smullen is van met name de leadgitaarpartijen, maar ook de akoestische partijen in het licht progressieve The Witch Hunter nemen je mee op een wolk waarop het heerlijk dromen is. Slechts het akoestische The Unrest is van beperkte toegevoegde waarde.

Het is Insomnium wederom gelukt om met een overtuigend album op de proppen te komen. Het zijn vooral de epics (1696, Godforsaken, Starless Paths en The Rapids) die tot de verbeelding spreken. Ze nemen je mee naar de duistere tijden. Tegelijkertijd is Anno 1696 een modern product dat prima in de huidige tijd past en aansluit bij de rest van de discografie van de Finse formatie die zeker nooit teleurstelt.

Tracklist:
1. 1696
2. White Christ (feat. Sakis Tolis)
3. Godforsaken (feat. Johanna Kurkela)
4. Lilian
5. Starless Paths
6. The Witch Hunter
7. The Unrest
8. The Rapids