Quinta Essentia is de vijfde langspeler in vijfentwintig jaar tijd van de Italiaanse formatie Dismal. De groep met als bijnaam The Waltz Of Mind legt zich toe op het schrijven van muzikale sprookjes: conceptalbums met invloeden van symfonische gothic en metal, waarin alchemie, filosofie en kunst een hoofdrol spelen.

Het levert een redelijk uniek geluid op van duistere en sfeervolle vertellingen die door de karakteristieke stem van Rossana Landi tot leven komen. Het kwartet bewandelt een fijn pad met dunne scheidslijnen tussen kunst, met knappe muzikale en tekstuele vondsten enerzijds, en pretentieus kitscherig geneuzel anderzijds. Ambitieus is Quinta Essentia zeker, maar het viertal maakt op deze intrigerende reis een aantal misstappen.

Het album opent bijzonder sfeervol met allerlei achtergrondgeluiden en een trom. Wanneer het nummer 'losbarst' blijft er veel oog voor de setting van het verhaal. De diverse instrumentatie bevat ruige gitaaruithalen, maar van stevig shredden is geen sprake. Daarnaast zijn er spannende accenten in het basgeluid en de drumpartijen te ontwaren. Het geheel wordt opgevuld met allerlei geluidseffecten, keyboardpartijen en fijne melodieën. De fijnzinnige instrumentatie wordt af en toe aangevuld met bombastische orkestrale partijen met een klassieke inslag. De breaks en overgangen in de melodielijnen zijn niet alledaags en weten her en der te verrassen.

Datzelfde geldt voor de eerdergenoemde zang van Landi. Ze wisselt een scheller, ietwat doorrookt klinkend geluid af met heldere partijen. Haar intonatie van de teksten en woorden is apart en het is onduidelijk of dat een bewuste keuze is of gebrekkig Engels. Intrigeren doet het wel en een bezwaar is het dan ook niet. Haar zanglijnen vormen een contrast met een diepere mannenstem die her en der terugkeert.

Het is een knappe, veelbelovende aftrap van Quinta Essentia, maar dat hoge niveau houdt de groep niet de hele plaat vol. Tijdens het lange Turin Black Light Act I, II, III werken enkele van de uitspattingen en muzikale uitstapjes minder goed en gaat een groot deel van de opgebouwde spanning verloren wanneer een audiofragment over taalfilosofie start. Het voelt vergezocht en behoorlijk pretentieus aan. Helaas blijft het niet bij een enkel fragment, maar volgen er meerdere (Mind & Randomness, Hermes The Thrice-Greatest) en wil het tijdens de afsluitende, richtingloze song, waarin Landi is vervangen door een mannelijke verteller, ook weinig vlotten.

Hoewel er wel wat valt af te dingen op de creaties van Dismal, valt er echter ook genoeg moois en afwisselends te ontdekken. De partijen die Landi in het Italiaans zingt, ontroeren (onder meer tijdens Alma Mater (Alchimia Della Natura)). Het primitieve, ritualistische Beyond The Matter vormt een welkome bron van chaos, hoewel het misschien nog net wat ruiger had gemogen, en dan zijn er de grootse muren van geluid die her en der op worden getrokken zoals tijdens Hermes The Thrice-Greatest en Pale Blue Dot (met een lekker hysterisch klinkende viool). Laatstgenoemde is interessant tussen de rest van het materiaal, omdat deze song het meest in de buurt komt van een traditionele metaltrack met een kop en staart. Het had prima als afsluiter kunnen dienen.

De vijfde plaat van Dismal vraagt om tijd en aandacht en is geen schijf waar je wat losse nummers van meepikt. Het geluid is interessant, uniek en gedurfd, maar soms gaat de groep te ver in een poging om kunstzinnig te klinken. De geluidsfragmenten komen over als intellectuele dikdoenerij en hadden achterwege mogen blijven. Qua composities en op het gebied van fantasieverhalen heeft de band zonder deze toevoegingen al genoeg te bieden.

Tracklist:
1. Gold Leviathan Part I, II
2. Turin Black Light Act I, II, III
3. Alma Mater (Alchimia Della Natura)
4. Mind & Randomness
5. Hermes The Thrice-Greatest
6. Beyond The Matter
7. The Big Bang Is My Light
8. Pale Blue Dot
9. Leviathan Of Gold Part III Become...